Python'da closure va yopiq funksiyalar

Python’da funksiya ichida boshqa funksiya yozish va uni qaytarish mumkin. Bunda ichki funksiya tashqi funksiyaning o’zgaruvchisini “eslab qoladi” — bu closure deyiladi. Bu darsda shu tushunchani ko’ramiz.

Funksiya ichidagi funksiya

Avval eng oddiy holat — funksiya ichida funksiya:

Python

def tashqi():
  def ichki():
      print("Ichki funksiya")
  ichki()

tashqi()   # Ichki funksiya

Ichki funksiya faqat tashqi funksiya ichida yashaydi va o’sha yerda chaqiriladi.

Closure — tashqi o’zgaruvchini eslab qolish

Endi qiziq qismi: ichki funksiya tashqi funksiyaning o’zgaruvchisidan foydalanadi va tashqi funksiya uni qaytaradi:

Python

def kopaytiruvchi(n):
  def kopaytir(son):
      return son * n
  return kopaytir

ikki_barobar = kopaytiruvchi(2)
uch_barobar = kopaytiruvchi(3)

print(ikki_barobar(5))   # 10
print(uch_barobar(5))    # 15

kopaytiruvchi(2) tugagach ham, ikki_barobar n=2 ni eslab qoldi. Mana closure: ichki funksiya o’zi tug’ilgan muhitning o’zgaruvchisini o’zi bilan olib ketadi.

Amaliy mashq

Closure yarating:

kopaytiruvchi(n) funksiyasini yozing — u ichida funksiya qaytarsin;
ichki funksiya kelgan sonni n ga ko’paytirsin;
ikki_barobar = kopaytiruvchi(2) va uch_barobar = kopaytiruvchi(3) yarating;
ikkalasini turli sonlar bilan chaqiring;
natijalarni solishtiring — har biri o’z n ini eslab qoldimi?

kopaytiruvchi tugagandan keyin ham n qayerda saqlanib qolgan?

Qisqacha xulosa

Python’da funksiya ichida funksiya yozish mumkin.
Closure — tashqi funksiyaning o’zgaruvchisini eslab qolgan ichki funksiya.
Tashqi funksiya tugagach ham, ichki funksiya o’sha qiymatni saqlaydi.
Bir funksiyadan turli sozlangan funksiyalar yasash imkonini beradi.
Closure — dekoratorlarning asosidagi tushuncha.

Keyingi darsda iterator — ketma-ketlikni birma-bir aylanish mexanizmini ko’ramiz.